Botsvatn: Skilnad mellom versjonar

Siste versjonen frå 10. februar 2026 kl. 13:04

Delvis nedtappa Botsvatn. Til høgre Nordbygdi/Tveiti
Foto: Reidar Tveito

Botsvatn (Bossvatn) er ein om lag 14 kilometer lang innsjø i Bykle kommune i Aust-Agder. Den inste (vestlege) delen av vatnet og gardane der vert kalla Botnen. Namnet på vatnet skal referere seg til dette.^[1]

Vatnet er regulert mellom 551 og 491 moh., og er inntaksmagasin for Brokke kraftverk. Frå Botsvatn renn vatnet gjennom ein 31 km lang tunnel til Brokke kraftstasjon i Hylestad i Valle. Ved Botsvatn ligg også Holen kraftverk og Skarg kraftstasjon.

Den første konsesjonen til regulering av Botsvatn kom 22. november 1912, og gav løyve til å demme opp vatnet 2 meter og senke det 8 meter. Utbyggaren valde å gå ned 8 meter, og nytta ikkje løyvet til oppdemming.^[2] Då Brokke 1 skulle byggast ut på byrjinga av 1960-talet, blei Botsvatn senka nye 9 meter. Dammen i austre enden av Botsvatn som regulerer vatnet i dag vart bygd i 1974–1976 (Brokke II). 25 gardsbruk og andre plassar vart lagde under vatn.

Galleri

Kjelder

Johs. Bjørkeli, Bossvatn i Bykle: Minner om ei tid som var - på bunnen av et kraftmagasin, artikkel i God Helg, Fædrelandsvennens lørdagsmagasin, 25. juli 2015
Om Brokke kraftverk på nettsida til Agder Energi
Olav Bø, Setesdal – frå utkantbygder til kraftsentrum, Det Norske Samlaget, 1991, side 154–155

Referansar

↑ Olav M. Holen, Nordbygdi - slik ho var, 2. utgåve, 2013, side 18
↑ Holen, Nordbygdi - slik ho var, side 396

Kart

Laster kart ...

[1] Olav M. Holen, Nordbygdi - slik ho var, 2. utgåve, 2013, side 18

[2] Holen, Nordbygdi - slik ho var, side 396

[1]

[2]

@@ Line 1: / Line 1: @@
-{{Infoboks innsjø
+[[Fil:Botsvatn.jpg|miniatyr|300px|Delvis nedtappa Botsvatn. Til høgre Nordbygdi/Tveiti{{byline|[[Reidar Tveito]]}}]]
-| navn = Botsvatn
+'''Botsvatn''' (Bossvatn) er ein om lag 14 kilometer lang [[:no:Innsjø|innsjø]] i [[Bykle]] kommune i [[Aust-Agder]]. Den inste (vestlege) delen av vatnet og gardane der vert kalla [[Botnen]]. Namnet på vatnet skal referere seg til dette.<ref>[[Olav M. Holen]], ''Nordbygdi - slik ho var'', 2. utgåve, 2013, side 18</ref>
-| bilde =
-| bildetekst =
+Vatnet er regulert mellom 551 og 491 moh., og er inntaksmagasin for [[Brokke kraftverk]]. Frå Botsvatn renn vatnet gjennom ein 31 km lang tunnel til Brokke kraftstasjon i [[Hylestad]] i [[Valle]]. Ved Botsvatn ligg også [[Holen kraftverk]] og [[Skarg kraftstasjon]].
-| beliggenhet = [[Bykle]] ([[Aust-Agder]])
-| vassdrag =
+Den første konsesjonen til regulering av Botsvatn kom [[22. november 1912]], og gav løyve til å demme opp vatnet 2 meter og senke det 8 meter. Utbyggaren valde å gå ned 8 meter, og nytta ikkje løyvet til oppdemming.<ref>Holen, ''Nordbygdi - slik ho var'', side 396</ref> Då [[Brokke 1]] skulle byggast ut på byrjinga av 1960-talet, blei Botsvatn senka nye 9 meter. [[Dam Botsvatn|Dammen i austre enden av Botsvatn]] som regulerer vatnet i dag vart bygd i 1974–1976 ([[Brokke II]]). 25 gardsbruk og andre plassar vart lagde under vatn.
-| vatn_lnr =
-| areal = 5,52
+== Galleri ==
-| høyde = 530
+{|
-| omkrets = 29,22
+|-
-| dybde =
+|[[Fil:Nesland Botsvatn Bykle før neddemming. Foto Folke Nesland.jpg|miniatyr|høyre|Nesland ved Botsvatn før oppdemminga. {{Byline|[[Folke Nesland]]}}]]
-| volum =
+|[[Fil:Bossvatn maleri av KLE.jpg|thumb|Måleri med motiv frå Botsvatn, måla av [[Karl Ludwig Endresen]]]]
-| koord geo = {{koor|59|19|25|N|07|10|02|E|type:lake}}
+|[[Fil:Bykle,_Tveitsundet,_Bossvatn, Nesland,_Tveiti_0470.JPG|thumb|Bossvatn mot Tveitsundet, med Nesland og Tveiti.{{byline|Siri Johannessen|2021}}]]
-| koord utm = 32V 395702 6577509
+|[[Fil:Bykle, Hylen, Tveiti,_Bossvatn_Nordbygdevegen_0467.JPG|thumb|Nordbygdevegen frå stemmen ved [[Holshølen]]. [[Tveiti (Bykle gnr 11)|Tveiti]] på andre sida av vatnet.{{byline|Siri Johannessen|2021}}]]
-| kilde = [[Norges vassdrags- og energidirektorat|NVE]]
+|}
-}}
-'''Botsvatn''' er en [[innsjø]] som ligger i [[Bykle]] kommune i [[Aust-Agder]].
+== Kjelder ==
+*[[Johs. Bjørkeli]], ''Bossvatn i Bykle: Minner om ei tid som var - på bunnen av et kraftmagasin'', artikkel i God Helg, [[Fædrelandsvennen]]s lørdagsmagasin, [[25. juli 2015]]
+*[http://www.ae.no/virksomhet/vannkraft/kraftstasjoner/brokke-kraftstasjon/ Om Brokke kraftverk på nettsida til Agder Energi]
+*[[Olav Bø]], ''[[Setesdal – frå utkantbygder til kraftsentrum]]'', Det Norske Samlaget, 1991, side 154–155
+== Referansar ==
+<references>
+</references>
+== Kart ==
+{{kart|Botsvatn}}
-{{Aust-Agderstubb}}
 [[Kategori:Innsjøer i Aust-Agder]]
-[[Kategori:Bykle]]
+[[Kategori:Vatn i Bykle]]
+[[Kategori:Reguleringsmagasin]]
-[[en:Botsvatn]]
+[[Kategori:Nordbygdi]]
-[[eo:Botsvatn]]
-[[nn:Botsvatn]]