Her kjem meir fr\u00e5 Leonhard Jansen sitt foredrag:<\/p>\n
Namnet p\u00e5 gardane i dalen gjev oss ogs\u00e5 haldepunkt. Mange av dei eldste gardane slik dei let seg identifisere i dag – \u0094opphavsgardane\u0094 – har namn og funn som tilseier at dei vart rydde eitt av dei fyrste hundre\u00e5ra etter at v\u00e5r tidsrekning tok til. Andre gardar – det kan vi liks\u00e5 visst sl\u00e5 fast – er dela fr\u00e5 opphavsgardane seinare.<\/p>\n
Med nemninga \u0094gard\u0094 meiner vi eit varig anlegg, der menneske og dyr har fast tilhald, og der innmarka vert bruka \u00e5r etter \u00e5r. Kvar gardseining m\u00e5 vere skild fr\u00e5 grannegarden med ei grense. Dette f\u00f8reset fast busetnad i omr\u00e5det, og at det finst eit samfunn av gardar. I v\u00e5r tid har kvar gard sitt eige gardsnummer, og kvart gardsbruk eit bruksnummer.<\/p>\n
Grensene har sin eigen historie. Lat oss tenkje oss attende til tida d\u00e5 dei fyrste fastbuande hadde slege seg ned som b\u00f8nder i dalen. I grannedalane Sirdal og Fyresdal var au folk. Det trongst ei grensedraging, mellom anna for at alle partar skulle sikrast tilgang til heia. Grensene mellom dalf\u00f8ra, langstrengene, er ihopsett av fleire kortare strenger som g\u00e5r fr\u00e5 knaus til knaus, og fr\u00e5 fjell til fjell. I hovudsak fylgjer dei vass-skilet. At ingenting var tilfeldig, g\u00e5r tydeleg fram av ei sak p\u00e5 Straums-\/Austadheia i \u00e5r 1700, der langstrengen mot Telemark vart kontrollert med bruk av kompass.<\/p>\n
At det ikkje alltid var enkelt \u00e5 kome fram til greie grenser, g\u00e5r fram av soga om d\u00e5 grensa skulle setjast mellom Valle og Skafs\u00e5 i Telmark. Slik det er i s\u00e5 mange vandresgner, skulle valld\u00f8lar og skafsingar reise fr\u00e5 same tid heimanfr\u00e5, og der dei m\u00f8ttest, skulle grensa g\u00e5. Men valld\u00f8lane tok ut kvelden f\u00f8r, og kom langt inn p\u00e5 skafs\u00e5sida. D\u00e5 vart det eit stort slag der, p\u00e5 Stridsmo. S\u00e5 dikta dei :<\/p>\n
Her ska heite Striss-mo,
\nfor her hev runne gorr \u00e5 blo,”<\/p>\n
sa valld\u00f8lane.<\/p>\n
Der er fullt av grefter utyver moen.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Her kjem meir fr\u00e5 Leonhard Jansen sitt foredrag: Namnet p\u00e5 gardane i dalen gjev oss ogs\u00e5 haldepunkt. Mange av dei eldste gardane slik dei let seg identifisere i dag – \u0094opphavsgardane\u0094 – har namn og funn som tilseier at dei vart rydde eitt av dei fyrste hundre\u00e5ra etter at v\u00e5r tidsrekning tok til. Andre gardar … Les meir om Busettingssoga i Setesdal 3<\/span>